Zarys  historii Jamna

1224r.-księżna Anastazja, wdowa po Bogusławie I, zakłada w okolicach Kołobrzegu pierwszy żeński klasztor, którego pierwotne uposażenie obejmowało gród Trzebiatów i 26 dalszych i bliższych wsi, wśród których pod nazwą "Jannow", wymienione jest Jamno.

1278r.-istniejący już w Jamnie kościół(świadczy to o wielkości i bogactwie wsi), przekazany zostaje w dokumencie fundacyjnym pod opiekę Klasztoru Cystersek w Koszalinie.

1331r.-biskup Friedrich von Eickstedt nadał wieś Jamno miastu Koszalin wraz z przynależnościami, polami, lasami, wodami i sądownictwem - odtąd dzieje wsi były związane z historią miasta. "Wieś komunalna, jaką zostało Jamno, miała całkowicie inne prawa od wsi folwarcznej. Chłopi byli poddanymi rady miejskiej. Spoczywał na nich obowiązek płacenia na rzecz  miasta czynszów w pieniądzu i naturze. Ziemie chłopskie stały się własnością miasta, a chłopi jamneńscy byli wieczystymi jej dzierżawcami. Wytworzyły się warstwy społeczne:

1.kmiecie-najbogatsza warstwa chłopów, z gruntami około 29ha i prawem dziedziczenia majątku;

2.półkmiecie-warstwa średnia -14,5ha

3.zagrodnicy ( osadnicy z nadania miasta )-do 0,75ha;

4.chałupnicy-3ary;

5.ludzie luźni-bez gruntu oraz rzemieślnicy.".MwK

1625r.-we wsi odnotowano 31 gospodarstw kmiecych, 14 półkmiecych

1717r.-zniesienie pańszczyzny we wszystkich komunalnych wsiach Koszalina i zastąpienie jej czynszem.

1756r.-1763r.-(w okresie wojny siedmioletniej)ludność wsi spadła z 432 osób do 295.

1825r.-uwłaszczenie kmieciów i zagrodników, a w końcu lat czterdziestych również osiadłych chałupników.

1874r.-we wsi odnotowano 132 domy i 723 ludzi

1889r.-wielki pożar zniszczył połowę wsi, a następne (1909,1920,1921,1932,1934) dokonały dalszych zniszczeń.

1899-1900r.-wybudowanie utwardzonej drogi między Jamnem a Koszalinem położyło kres kilkusetletniej izolacji kulturowej ale przyczyniło się do rozwoju wsi i bogacenia się jej mieszkańców.

1929r.-we wsi mieszkało 766 ludzi.

1945-1947 -okres przymusowego wysiedlania ludności miejscowej oraz początki napływu nowych osiedleńców.

 

Powyższe informacje opracowano na podstawie:

"Katalogu wystawy kultury jamneńskiej" Muzeum w Koszalinie pod red. Ewy Pliszki-MwK

Publikacji A.Muszyńskiego ("...Z problemów ratowania kultury jamneńskiej" Muzeum Okręgowe w Koszalinie, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Oddział w Koszalinie. Koszalin1978,Seria Wydawnictw Monograficznych nr4.)

Za pomoc w zebraniu materiałów potrzebnych do opracowania powyższego "Zarysu..." dziękuję Paniom Hannie Piech, Emilii Szybistej oraz Barbarze Sożyńskiej-Maciejko.

Maciej Jakub Mielczarek